24 januari 2016

Het paard van de buschauffeur van San Marcello Pistoiese

In de bergen (in de zomer ligt daar nog sneeuw) van Noord-Toscane ligt een weiland. De eigenaar is een buschauffeur uit het dorpje San Marcello Pistoiese. Na elke busdienst gaat hij via een lange hobbelige weg naar zijn paarden. De paarden zijn zijn lust en leven. 

In 2008 hebben wij hem ontmoet. We huurden een huis naast zijn stal ver afgelegen van de bewoonde wereld. Hij had die zomer van zijn laatste geld een nieuw paard (Arabier) gekocht. Met een eenvoudige camera heb ik vastgelegd waar er gebeurde toen dat paard in zijn wei kwam. Een hernieuwde ontmoeting in mijn fotoarchief..
Uiteraard zijn de foto's onbewerkt






































 Foto's Eric Hennekam. 2008 ©

17 augustus 2015

Super bondige handleiding (historische) telefoonboeken zoeken

[update 9 februari 2016]


Razendsnel zoeken in de historische telefoonboeken 1901 -1950 die zijn opgenomen in Delpher (database Koninklijke Bibliotheek):

1. Ga naar www.delpher.nl
2. Klik op vergrootglas zonder zoekveld in te vullen (1 op onderstaande afbeelding).
3. Kies Boeken Basis (2 op onderstaande afbeelding)
4. Vink Museum voor Communicatie aan rechts in de opties (3 op onderstaande afbeelding)





Meer telefoonboeken, ook recente, uit binnen- en buitenland zijn opgenomen in de Archiefzoeker www.archiefzoeker.nl Gebruik zoekterm: telefoonboeken.


Eric Hennekam
17 augustus 2015
[update 9 februari 2016]



4 mei 2015

Was mijn familie fout/goed in de Tweede Wereldoorlog?

[Update 9 februari 2016]

Een vraag die ik regelmatig krijg: "Was mijn overleden (groot-)vader en/of (groot-) moeder  fout in de Tweede Wereldoorlog? En  hoe kan ik daar meer informatie over
opvragen? "  

Met fout wordt dan meestal bedoeld of ze NSB-er waren, of de vijand hadden geholpen (bv verraad), of in dienst waren getreden bij de Duitse of Italiaanse krijgsmacht. Het is echter niet zo zwart/wit als hier beschreven. Laatst nog een onderzoek verricht voor een half-Duitse familie, waar grootouders aan moederszijde NSB-ers waren. Uit mijn onderzoek kwam naar voren dat ze mensen het leven hebben gered door ze uit handen van de Duitsers te houden.


Afbeelding: 10 mei 1945


Er zijn zeer veel bronnen (zie 5) waar je die gegevens kunt vinden, oa bij het Nationaal Archief en het NIOD
Handig hulpmiddel is de digitale Oorlogsgids met daarin de antwoorden op de 25 meest gestelde vragen over de Tweede Wereldoorlog.



Een snelle methode om informatie te achterhalen is de volgende:

1. Vraag bij het CBG de persoonskaart op van de overleden (voor-)ouder waarover je meer WO2 informatie wilt uitzoeken. Dit is niet helemaal gratis. Ongeveer de prijs van een redelijke fles wijn (tarieven). Zelf vraag ik honderden persoonskaarten per jaar op voor allerlei soorten onderzoeken.De kaarten bevatten een schat aan informatie. Zo valt in vak 35 te lezen of iemand het Nederlanderschap kwijt is geraakt. Dat kan er op wijzen dat hij/zij in vreemde krijgsdienst is getreden. 


Afbeelding: voorbeeld persoonskaart (voorzijde)


2. Als je de kopie van de persoonskaart hebt ontvangen heb je het bewijs dat iemand is overleden.

3. Ga nu bij het Nationaal Archief vragen of er een dossier van de persoon in het Centraal  Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR) zit. Dit vooronderzoek is gratis. Je moet daarvoor wel een account aanmaken bij het Nationaal Archief. (zie ook mijn korte handleiding) .
In het CABR archief zitten de gegevens van ruim 300.000 Nederlanders waar na de Tweede Wereldoorlog onderzoek is verricht om te kijken of ze fout waren geweest.

4. Als de persoon bekend is kun je het CABR dossier onder voorwaarden inzien door het digitaal of per brief aan te vragen. Daarbij doet u een kopie van de persoonskaart als bewijs van overlijden.

5. Veel meer Tweede Wereldoorlog bronnen zijn te vinden via de Archiefzoeker. Gebruik zoekterm Tweede Wereldoorlog. Bijvoorbeeld een database met Nederlanders die het Nederlanderschap is ontnomen, een database met overlijdensplaats als men in dienst was getreden in het Duitse leger, Duitse akten, fiatteringsrapporten van de Hoge Autoriteit. tribunaalverslagen in kranten   etc.



Afbeelding: voorbeeld tribunaalverslag Nieuwsblad van Friesland, 30-7-1947


Eric Hennekam
4/5 mei 2015 
[update 9 februari 2016]










31 januari 2015

Openbaarheid bij overheid is geen momento mori

Zevendertig jaar werkt hij, naar eigen zeggen, met groot plezier bij de NRC: Wilfred Boom. Afgelopen donderdag kreeg ik samen met tien andere mensen een rondleiding van hem bij het Nationaal Archief. Dat is hij gaan doen na zijn pensioen. Zijn grote passie is foto's. Nieuwsfoto's. Hij kan er uren over vertellen. We hingen aan zijn lippen. Hij liet enkele pareltjes zien uit de bijzondere fotocollectie van het Nationaal Archief. Slechts 1% hiervan is gedigitaliseerd en te raadplegen via de beeldbank
Het beschrijven een foto kan soms wel een week duren. " We zien Willem van Hanegem een andere speler een bos bloemen geven. Maar wie is die andere speler? Waarom en wanneer krijgt hij bloemen?" Er moet wel een onderschrift bij. 
Tussendoor lardeerde hij zijn verhaal met eigen ervaringen bij de NRC en soms gepeperde uitspraken als "journalisten zijn lui" [lui is niet altijd negatief] of "met het bijsnijden gaat een foto je iets anders zeggen".  
Helaas moest hij na een uur stoppen met de rondleiding. Het was slechts een smaakvol tussendoortje bij het Archief Atelier symposium over Actieve Openbaarheid. Een dag lang praten hoe je de openbaarheid bij de overheid kunt verbeteren. Welke barrières zijn er? WOB, Archiefwet, Opendata en privacy. Zinvol en welbesteed deze bijeenkomst [fraaie Storify samenvatting]. En gezien de grote belangstelling gaat dit symposium hopelijk een vervolg krijgen in breder verband.  
Openbaarheid is geen doodgeboren kind, maar een springlevend kind, waarbij we de opvoeding constant moeten aanpassen in een tijd waarin we anders tegen zaken als privacy en transparantie aankijken. Dat eist een cultuurverandering bij ambtenaren en politici in een veranderende cultuur. Bijvoorbeeld geen angst meer voor fouten maken. Geen afrekencultuur.

"Kijkt u eens goed naar deze foto uit de 19de eeuw. Bedenk daarbij dat de sluitertijd meer dan 10 minuten was. Hoe kan een moeder met een kind op haar armen zo lang stil zitten, denkt u? De foto zou toch bewogen moeten zijn als je zo lang moet belichten?.......... Ja, het kind is overleden. Daarom kon het zo stil liggen. Als je geld had liet je een fotograaf komen voor een laatste afscheid van je kind". 
Zo'n foto werd een familiedocument ter herinnering: Momento mori. Heel gangbaar toen. Laten we openbaarheid van overheidsdocumenten ook heel normaal gaan vinden en niet eng.






6 januari 2015

Online documenten aanvragen bij het Nationaal Archief


Deze week werden er tienduizenden documenten openbaar bij het Nationaal Archief.
In de media heeft u daar al over kunnen lezen of horen bv bij BNR en EenVandaag.
Veel mensen denken dat je fysiek naar de studiezaal van Nationaal Archief in Den Haag moet gaan om de documenten in te zien. Het is ook mogelijk om tegen betaling de documenten online aan te vragen.
Hier een kleine handleiding:

1. Kijk op Lijst archiefstukken die per 1 januari 2015 open worden (PDF).

2. Stel je wilt uit het privéarchief van oud-minister Marga Klompé de documenten over het huwelijk van Prinses Irene met de katholieke Carlos Hugo van Bourbon-Parma in 1964 inzien:
Noteer het toegangsnummer (2.21.183.44) en inventarisnummer (88). Zie blauwe pijlen.


3. Ga naar de Nationaal Archief website GaHetNa en maak hier een gratis bezoekersaccount aan. Kies daarvoor rechtsboven de optie Inloggen




4. Blijf ingelogd staan en kies nu op de homepage de optie Collectie en daarna Archiefinventarissen.
Vul daarin het toegangsnummer en inventarisnummer (zie 2):


5. Klik onderin bij de beschrijving op het woord Archiefbestanddelen:



6. Klik op 88 huwelijk prinses Irene, 1864 en daarna op  In Winkelwagen. U geeft dan het Nationaal Archief de opdracht een dossier te digitaliseren. De prijs daarvoor is pittig, zie hun toelichting, maar reiskosten zijn vaak ook niet mals.



Bijvoorbeeld dit document uit het archief van Marga Klompé krijgt u  na enige tijd toegezonden:



Eric Hennekam
6 januari 2015

30 november 2014

Zorg

Zo ben je hard aan het werk. Zo lig je op de operatietafel van een ziekenhuis. Het overkwam me vrijdag. 
Het begon om 8 uur uur bij het drukke inloopspreekuur van mijn alerte huisarts; 9 uur uur bij  de spoedzorg van het regionale ziekenhuis wat de huisarts had gevonden (plaats zoeken), en 's avonds om 19:30 uur op de operatietafel.  En dan ben je blij dat je in Nederland woont met die uitstekende zorg. Heb nu weer eens de andere kant meegemaakt tot een bijna twee uur durende operatie toe. 
Keihard werkende mensen in de Nederlandse zorg, die ondanks de twintig miljoen regeltjes van de overheid en veel te veel macht hebbende verzekeraars (macht van het geld) er zijn voor de patiënt. 
En ja, er gaat regelmatig wat mis. In het regionale ziekenhuis in Utrecht waar ik lag verrichten ze per jaar honderdduizenden medische handelingen. En dat doen zorgverleners, zoals verpleging en artsen. Maar ook de andere medewerkers er om heen ter ondersteuning zijn erg belangrijk. Dan kan er wel eens wat goed fout gaan en rotte appelen bij zitten. Bij mij gingen er vrijdag ook een paar dingen niet helemaal goed. Zijn net mensen. Denk dat wij meer fouten maken. Maar ik kom voor ze op, zoals ik dat al meer dan dertig jaar doe. Voel me nu weer goed door deze mensen. Twee weken rustig aan doen, tenzij de naweeën van de volledige narcose me in de macht krijgt. Zorgverleners bedankt! Zorgverleners blijf alles wat je  fout ziet gaan of zelf fout doet melden bij de leiding. Leiding denk vooral aan de patiënten en je medewerkers. Luister naar ze. Haal rotte appelen weg. Van fouten maken kun je  meer leren  dan van complimenten én beter worden. Corrigeer elkaar. Wees transparant, ook in je communicatie. De patiënt is het belangrijkst. Samen maken we de zorg nog beter. 
Met mij gaat het goed, het had veel erger kunnen zijn.


Eric Hennekam

28 oktober 2014

Overzicht van alle Nederlandse krantenarchieven op het Internet

[Last update 22 januari 2016]

In de archiefzoeker is zoeken op krantentitels (ook buitenland) mogelijk. Alle kranterarchieven zijn ook daar te vinden, inclusief de mij bekende krantenarchieven uit het buitenland. Meer tips: LinkedIn Eric Hennekam (ook op Facebook)
  1. Archief Eemland: plaatselijke kranten uit Amersfoort en omgeving, Zoals Amerfoortsch Dagblad, De Eemlander en de Leusder Krant.
  2. Archieven.nl: portaal site van verschillende archiefbeherende instellingen. Kies optie kranten. oa. krantencollectie Streekarchief Voorne-Putten en Rozenburg, Regionaal Archief Dordrecht, gemeentearchieven Kampen, Roermond, Vlissingen en Zaanstad, RHC Eindhoven, EHC Sittard-Geleen en RA Rivierenland. Komen ook hieronder terug.
  3. Brabants Historisch Informatie Centrum:  Graafsche Courant, De Echo en Boxmeers Weekblad, Udense Courant.
  4. Dag-, Nieuws- en Weekblad in Overijssel: Heel veel titels. Oa. Tubantia, Deventer Dagblad, Coevorder Courant, Hengelosche Dagblad, Trouw etc.
  5. Delpher : het grootste krantenarchief van Nederland op de site van de Koninklijke Bibliotheek in samenwerking met vier Universiteitsbibliotheken. Honderden titels. Overzicht beschikbare titels (PDF). Niet alleen kranten uit Nederland, maar ook de Nederlandse  Antillen,  Suriname, Nederlands-Indië, Zuidelijke Nederlanden en van de Nederlandse gemeenschap in de Verenigde Staten. Van Telegraaf tot ..... Vul zelf maar in.  
  6. Digibron: kenniscentrum Gereformeerde Gezindte en hun kranten. Op zondag offline. Titels oa Reformatorisch Dagblad, Gereformeerd Weekblad, De Klok en de Goudse Kerkbode.
  7. Digitaal Krantenarchief Blaricum, Eemnes en Laren:  De Gooi en Eembode, De Bel en Nieuwe Bussumsche Courant.
  8. Documentatie Centrum Urk: krantencollectie Stichtting Urker Taol. Voorgangers Urkerland  
  9. Erfgoedhuis Weert: Het Kanton Weert, het Stadsblad op de Keper en Het Land van Weert.
  10. Erfgoed Leiden en omstreken: Leidsche Courant, Leidsch Dagblad, Zuidhollands Dagblad, Dagblad voor Leiden en Omstreken is een greep uit de titels.
  11. Erfgoed Rijssen-Holten: Holtens Nieuwsblad, Het Anker en het Weekblad van Rijssen.
  12. Euregionaal Historische Centrum Sittard-Geleen: Katholieke Limburger, Mercuius, Sittardse Courant
  13. European Library: Portal. Krantenarchieven uit heel Europa.
  14. Gazettes Européenes:  gedigitaliseerde Franstalige Europese kranten uit de achttiende eeuw.  Beetje vreemde eend in deze bijt. De Gazette de LeydeCourrier d’Avignon en Gazette de Nice. 
  15. Geheugen van Enschede Zuid: losse kranten uit de stad.
  16. Geheugen van Zeist: Zeister Courant, Zeister Nieuwsblad, Zeister Post ea.
  17. Gemeentearchief Ede en Scherpenzeel: Barneveldsche Courant, De (nieuwe) Hollevoet, De Nieuwe Lunterse Courant.
  18. Gemeentearchief Kampen: Titels oa Kamper Nieuwsblad, De Stentor en De Brug.
  19. Regionaal Archief Nijmegen: De Gelderlander en PGNC.
  20. Gemeentearchief Roermond: Maas- en Roerbode, Nieuwsblad van Roermond, Nieuwsblad van de Stad en Distrikt Roermond, De Volksvriend etc.
  21. Gemeentearchief Schiedam: bijvoorbeeld Schiedamsche Courant en de legendarische De Moker.
  22. Gemeentearchief Schouwen-Duiveland  Zierikzeesche Nieuwsbode/Courant 
  23. Gemeentearchief Soest: Soester Courant
  24. Gemeentearchief Veenendaal: De Vallei.
  25. Gemeentearchief Venray: Venrayse Courant, Peel en Maas.
  26. Gemeentearchief Wageningen:  Wageningsche Courant
  27. Gemeentearchief Wassenaar: De Wassenaarsche Courant, Wassenaars Nieuwsblad ea
  28. Gooi en Vechtstreek Historisch: Hilversum eo Lastig te achterhalen welke kranten allemaal online staan, maar zeker de  Gooische Courant.
  29. GroeneGraf : krantenartikelen uit regio Eemland
  30. Het Illegale Parool: WOII edities Hat Parool.
  31. Het Utrechts Archief: Utrechts Nieuwsblad.
  32. Haags Gemeentearchief: Haagsche Courant.
  33. Historisch Archief Westland: T oa Courant voor Maassluis, het Westland en Rozenburg, Nieuwe Westlandsche Courant en De Westlander.
  34. Historisch Centrum Leeuwarden 't Kleine Krantsje
  35. Historische Kring Laren: Laarder Courant de Bel.
  36. Historische Vereniging Hardenberg: De Toren.
  37. Illegale Trouw. WOII edities Trouw.
  38. Indonesische kranten 1940-1946
  39. Krant van Toen: Werkt niet goed in Chrome browser. Kranten provincies Friesland, Groningen en Drenthe. Titels oa Leeuwarder Courant, Dagblad van het Noorden en Nieuwsblad van het Noorden.
  40. Krantenbank Zeeland: Kranten uit provincie Zeeland. Titels oa Provinciale Zeeuwse Courant, Goessche Courant, Maas- en Scheldebode, Middelburgsche Courant, Zierikzeesche Nieuwsbode. 
  41. Kroniek Enkhuizen: Kroniek van Enkhuizen.
  42. Noord-Hollands archief: kranten uit de provincie Noord-Holland, maar vooral Haarlem en omgeving. Zoals Haarlems Dagblad (verschillende edities), IJmuider Courant en Zondagsbode voor Zandvoort en Aerdenhout.
  43. PressDisplay: meer dan 2000 kranten, uit 20 landen 
  44. Regionaal Archief Alkmaar:  groot aantal titels uit Alkmaar en omgeving. oa Alkmaarsche Courant, Dagblad voor Noord-Holland, Heldersche Courant, De Rijper, Schager Courant etc. 
  45. Regionaal Archief Dordrecht: Christelijk Nieuwsblad en Dordrechtse Courant.
  46. Regionaal Archief Gorinchem oa Nieuwe Gorinchemse Courant, Nieuwsblad voor Gorinchem en omstreken en de Gorkumse Courant.
  47. Regionaal Archief Rivierenland oa.Tielsche Courant, Culemborgsche Courant, De Schijnwerper en Bommelsch Nieuwsblad.
  48. Regionaal Archief Zutphen. Binnenkort Zuphense courant
  49. RHC Zuidoost Utrecht: Bunnik, Houten,  Utrechtse Heuvelrug, Rhenen, Vianen en Wijk bij Duurstede. De Amerongsche Courant, De Kaap. De Stichts(ch)e Courant,   etc
  50. RHC Rijnstreek en Lopikerwaard: Woerden, Harmelen, Reeuwijk en omgeving. Woerdense Courant, IJsselbode, Nieuws van Harmelen, Nieuwe Reeuwijkse Courant etc. 
  51. Schiermonnikoog: Dorpsbode Schiermonnikoog.
  52. Sociaal Historisch Centrum Limburg: krantenknipsels uit oa Dagblad van Noord-Limburg, Limburgs Dagblad, Maas- en Roerbode en Limburger Koerier. 
  53. Stadsarchief Breda:  oa Baroniekrant, BN/De Stem bedrijfskrant, 
  54. Stadsarchief Deventer: Deventer Courant / De Koerier.
  55. Stadsarchief Rotterdam: Rotterdams Nieuwsblad.
  56. Streekarchief Hattem, Epe en Heerde: Lokaal Weekblad van Hattem en  De Homoet.
  57. Streekarchief Langstraat,  Heusden en Altena: De Echo van het Zuiden: nieuws- en advertentieblad voor Tilburg, Waalwijk, Kaatsheuvel en omstreken, Waalwijksche en Langstraatse Courant, Nieuwblad voor het Land van Heusden en Altena de Langstraat en de Bommelerwaard.
  58. Streekarchief Midden-Holland  Goudsche en Schoonhovensche Courant 
  59. Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe: plaatselijke kranten uit Harderwijk, Nunspeet en Elburg, maar Het Parool, de Telegraaf, Zwolsch Nieuws- en Advertentieblad en Trouw.
  60. Streekarchief Rijnlands Midden: Titels oa De Rijnbode, Trouw, de Vrije Pers, De Typhoon etc
  61. Streekarchief Voorne-Putten & Rozenburg: Nieuwe Brielsche Courant.
  62. Tresoar een krantenbank met de landelijke kranten (Zeggen ze)
  63. Waterlandsarchief oa Provinciale Noordhollandsche Courant, Permerender Courant, De waterlander
  64. WestFries Archief: oa Noordhollandse Courant, Enkhuizer Courant, Hoornsche  Courant, Westfries Dagblad en Vrij Nederland.
  65. ZondagNieuws Midden-Limburg
  66. Zijper Museum: Zijper en Schager Courant.
Compleet? Nee. In de Archiefzoeker zijn er nog meer te vinden, maar meestal zijn dit losse collecties of alleen artikelen cq (familie-)advertenties uit kranten. Bijvoorbeeld de grote collectie familieadvertenties van het CBG, Centrum voor familiegeschiedenis, die ook op naam geïndexeerd zijn via WieWasWie. Toegang alleen tegen betaling. Verder staan zijn er edities van Nederlandse kranten te vinden op buitenlandse sites en natuurlijk op de sites van de kranten die nu worden uitgegeven. 

De oudst bekende Nederlandse krant (14 juni 1618) is de Courante uyt Italien, Duytslandt & C. Deze is te raadplegen bij de Kungeliga Bibliothek  in Zweden.

Europeana Newspapers is in 2014 van start gegaan met meer dan 20 miljoen krantenpagina's.  Deze pagina’s worden verrijkt met geografische en persoonsnamen wat  bijvoorbeeld voor genealogen deze historische kranten nog aantrekkelijker maakt als bron. Voor Nederland zijn het kranten uit Delpher (zie 4) van vóór 1900. Totaal 261 titels uit ons land. Overzicht titels uit alle landen: All newspaper titles.
  



Wil je een goed overzicht van alle Internationale kranten digitalisactie projecten? Kijk dan op de site van de International Coalition on Newspapers


Link tips voor verder onderzoek:




Eric Hennekam, zoek- en archiefspecialist, gastdocent en professioneel genealoog 22 januari  2016 [update datum]

16 september 2014

Zoeken naar informatie met speciale tekens


Zoeken naar informatie met speciale tekens en symbolen die je zelf kunt tekenen:

1. Ga naar de website Shapecatcher

2.  Teken met je muis (linker muisknop ingedrukt houden) een symbool/teken (sorry, ben niet zo goed in tekenen) bv


3. Klik nu op knop Recognize.  Je krijgt nu een lijst resultaten, daarbij oa



4. Klik eventueel nu op more info. Je krijgt dan oa meer informatie over het betreffende symbool, maar ook (en dat is handig) hoe je die boven water kunt halen met je toetsenbord binnen Windows en Linux.



Kind kan de was doen.....alhoewel..



of...